Tortury w państwie prawa

Adam Bodnar

Dlaczego przez lata żaden sędzia nie domagał się wyjaśnienia kwestii tajnych więzień CIA? Dlaczego sędziowie nie protestują przeciwko publicznym wypowiedziom akceptującym stosowanie tortur? Gdzie tu dbałość o poszanowanie Konstytucji? Śmierć Bin Ladena oraz najnowsze informacje nt. więzień CIA w Polsce spowodowały ożywioną debatę na temat dopuszczalności stosowania tortur. Najpierw redaktor Tomasz Lis stwierdził, że jeśli tortury mają doprowadzić do ocalenia ludzkich istnień, to jest zdecydowanie za ich stosowaniem. Przeciwników tortur porównał do subtelniaczków, którzy o swoich dylematach dyskutują przy kawiorze i kawie latte. Podobnie, redaktorzy Wojciech Czuchnowski oraz Bartosz Węglarczyk z „Gazety Wyborczej” nie mieli specjalnego problemu moralnego z przyzwoleniem

Tagi: , , ,

Rozprawa z kibolami – zdecydowana, ale rozsądna

Andrzej Zoll

Zakaz uczestniczenia w imprezach masowych to rozwiązanie skuteczne i warte dopracowania, jednak pomysł tzw. rozpraw odmiejscowionych wydaje się pomyłką. Jest jeszcze czas, by przed Euro 2012 opracować rozsądną strategię walki ze stadionowymi chuliganami. Zjawisko rozrób stadionowych łączących się z niszczeniem mienia i atakami na funkcjonariuszy policji zrodziło się za mojego, już dość długiego życia. Wciąż dobrze pamiętam mecze na Legii w Warszawie w latach pięćdziesiątych XX w. Bywało na nich po kilkadziesiąt tysięcy osób i nie czuło się żadnego zagrożenia, może tylko ze strony intensywnie pracujących wśród tłumu kieszonkowców. Gdy w roku 1959 przeniosłem się do Krakowa, także stadiony Wisły

Tagi: , , ,

Dziennikarz – dobro konieczne

Zdarza się, że nastawienie sędziów do dziennikarzy pozostawia wiele do życzenia. Dziennikarze są lekceważeni, odmawia się im informacji. W demokracji media mają odpowiedzialne zadanie do wykonania, czas więc dojść z nimi do porozumienia. Nasza epoka to wiek informacji. Informacja w zglobalizowanym świeciema wartość większą nawet niż dobra materialne. Co więcej, w demokratycznym państwie, które umożliwia społeczeństwu kontrolowanie władzy i jej struktur organizacyjnych, media są jednym z podstawowych środków tej kontroli. Istotnym atrybutem demokracji oraz państwa prawa jest też trójpodział władz. Wymiar sprawiedliwości tworzy jedną z nich. Wszystkie władze mają służyć społeczeństwu, ta służba to także rozprzestrzenianie wiedzy o prawach i

Postępowanie karne

Marcin Adamczyk – „Świadek koronny. Analiza prawno-kryminalistyczna” Status świadka koronnego jest owiany pewnym mitem. Każdy o nim słyszał, mógł też zobaczyć w fi lmie perypetie skruszonych przestępców, którzy w zamian za swoisty immunitet obciążają zeznaniami dotychczasowych wspólników. Jednak instytucja ta, bez której trudno dzisiaj wyobrazić sobie skuteczną walkę z przestępczością zorganizowaną, nie doczekała się monografi i. Lukę tę wypełnia książka dr. Marcina Adamczyka – poprawiona i uaktualniona wersja rozprawy doktorskiej obronionej przez autora na Uniwersytecie Warmińsko- Mazurskim w Olsztynie. W tej ciekawej pracy, będącej w znacznej części wynikiem przeprowadzonych przez autora badań, poznajemy zarówno prawne, jak i faktyczne uwarunkowania instytucji

Postępowanie cywilne

Michał Krakowiak – „Egzekucja przez zarząd przymusowy” Sekwestr – egzekucja przez zarząd przymusowy przedsiębiorstwa lub nieruchomości – straszył naszych pradziadków w wielkim kryzysie okresu międzywojennego. W PRL-u, od 1965 r., nie musieli się już sekwestru obawiać, zniknął on z powodu „zmian polityczno-ustrojowych” i faktycznej likwidacji prywatnej przedsiębiorczości oraz większych majątków ziemskich. Ten sposób egzekucji, polegający obecnie na zaspokojeniu wierzyciela z dochodów uzyskiwanych z prowadzonej przez dłużnika działalności gospodarczej w formie przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego, bez naruszania substancji majątku dłużnika, powrócił do procedury cywilnej w szczątkowej formie w 1990 r., a na dobre zagościł w niej po nowelizacji k.p.c. z 2

Postępowanie karne

Dariusz Świecki – „Apelacja w postępowaniu karnym” Książka dr. Dariusza Świeckiego, sędziego Izby Karnej Sądu Najwyższego i adiunkta w Katedrze Postępowania Karnego i Kryminalistyki Uniwersytetu Łódzkiego, reklamowana jest przez wydawcę jako bestseller i w pełni na to miano zasługuje. Czytelnik nie znajdzie w niej zbędnych czy nadmiernie teoretycznych rozważań, publikacja zawiera jedynie to, co konieczne do całościowego i rzetelnego omówienia tematu. Zagadnienia związane z kontrolą instancyjną orzeczeń w sprawach karnych autor wyjaśnia na zaledwie 350 stronach – począwszy od prezentacji założeń konstytucyjnych apelacji, poprzez jej omówienie w systemach prawnych Niemiec, Francji i Rosji, także opisanie ewolucji tej instytucji w polskim

Prawo rodzinne

Tomasz Justyński – „Prawo do kontaktów z dzieckiem w prawie polskim i obcym” Próby monografi cznego ujęcia problematyki prawa do kontaktów z dzieckiem podjął się dr hab. Tomasz Justyński, profesor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Jest to próba udana. Książka przekonuje, że – wbrew obiegowym opiniom – opisywana tematyka, poza skomplikowanymi stanami faktycznymi, bywa również skomplikowana jurydycznie. Już na tle samego pojęcia „prawa do kontaktów” pojawiają się liczne wątpliwości co do jego uzasadnienia, szczególnie w świetle teorii naturalnego prawa rodzicielskiego, koncepcji pozostałości władzy rodzicielskiej, dobra dziecka czy nawet dóbr osobistych uprawnionych. Autor szeroko prezentuje tu poglądy doktryny krajowej i zagranicznej

Nieletni. Do czterech razy sztuka

Wprowadzenie wyłącznej jurysdykcji sądu rodzinnego, uproszczenie procedur oraz uregulowanie postępowania w oparciu o model wychowawczy odwołujący się do zasady poszanowania dobra dziecka – oto propozycje ostatniego projektu nowelizacji u.p.n. Warto, by stały się one obowiązującym prawem – postuluje sędzia Piotr Górecki . Ustawa o postępowaniu w sprawach nieletnich obowiązuje nieprzerwanie od 1983 r. Zastąpiła pochodzące z okresu międzywojennego i nowatorskie jak na owe czasy przepisy regulujące postępowanie w sprawach nieletnich – odpowiednio Kodeksu karnego z 1932 r. i Kodeksu postępowania karnego z 1928 r. Ukształtowany w u.p.n. model postępowania zasadniczo odbiega od modelu postępowania wobec dorosłych. Obowiązujące rozwiązania, wobec nasilającego

Prawo upadłościowe – zmiany pod rozwagę

Opinie sugerujące, że pozostawienie prawa upadłościowego w obecnym kształcie grozi katastrofą obrotu gospodarczego, mają charakter demonizujący. Korekty p.u.n. są konieczne, ale tylko uwzględniające postulaty praktyki i poparte analizą naukową – pisze sędzia Anna Hrycaj z SR Poznań – Stare Miasto. Obecny kształt ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1361 ze zm.) wywołuje wiele dyskusji na temat optymalnego modelu polskiego prawa upadłościowego. W dyskusjach tych wielokrotnie pojawia się postulat dokonania jego kompleksowej i głębokiej reformy. Krytyka obecnie obowiązujących rozwiązań odnosi się głównie do postępowania naprawczego oraz upadłości konsumenckiej.

Europa sędziów, Europa dialogu

Warunkiem tworzenia się nowej kultury prawnej zjednoczonej Europy jest dialog sądów krajowych i sądów UE. Prowadzenie prawniczej dysputy umożliwiają m.in. pytania prejudycjalne. Warto byśmy w Polsce odważniej korzystali z tej instytucji – pisze prof. Marek Safjan . Zauważono kiedyś nie bez racji, że dialog pomiędzy sądami we współczesnej Europie jest alternatywą dla wojny sędziów albo dla kształtowania się czegoś, co bywa określane mianem sędziowskich rządów (judicial government). Jeśli dialogu nie ma, to imperium rationis zostaje zastąpione przez ratio imperii. Parafrazując znane stwierdzenie Talleyranda na temat polityki i wojny, wojna jest tylko innym sposobem prowadzenia dialogu, tyle że bardziej kosztownym i

Prawo w trzech kolorach

Cztery lata nauki na uniwersytecie oraz kilkanaście miesięcy aplikacji, do tego szczególny nacisk na specjalizację w jednej z trzech gałęzi prawa, naukę umiejętności oraz pracę własną studenta – oto francuski przepis na profesjonalnego prawnika. O tym, że systemy prawa polski i francuski są ze sobą historycznie związane, polscy studenci dowiadują się już w pierwszym miesiącu nauki na wydziale prawa krajowej uczelni. Oddziaływanie historyczne nie ogranicza się do wpływu Kodeksu Napoleona na polski Kodeks zobowiązań z 1934 r., a tym samym obowiązujący współcześnie Kodeks cywilny. Rozciąga się również na inne dziedziny prawa: począwszy od wzorowanej na modelu francuskim konstrukcji regionalnych izb

Pomocnicy Temidy

Referendarze sądowi i asystenci sędziego trafi li do sądów, by usprawnić pracę wymiaru sprawiedliwości. To jednak dwa zupełnie różne zawody prawnicze. Referendarz samodzielnie sprawuje niektóre funkcje orzecznicze, asystent zaś to urzędnik, który sporządza projekty sędziowskich decyzji. Instytucja referendarza sądowego została wprowadzona do sądów powszechnych w 1998 r. Referendarze, którzy wydają orzeczenia wykonując niektóre kompetencje sądu niezwiązane z wymierzaniem sprawiedliwości, zatrudniani są w sądach rejonowych i okręgowych, gdzie trafi ają do wydziałów cywilnych, gospodarczych, a także ksiąg wieczystych i rejestrowych. Od 2004 r. referendarze funkcjonują również w sądach administracyjnych. Z kolei asystenci sędziego, stojący w hierarchii sądowej niżej niż referendarze, pojawili

Zjazd karnistów w Łodzi

Podczas konferencji naukowej „Funkcje procesu karnego z uwzględnieniem aspektu prawa karnego skarbowego i europejskiego”, która odbędzie się w dniach 19-21 września 2011 r. na Uniwersytecie Łódzkim, przedstawiciele polskich ośrodków akademickich, a także reprezentanci wymiaru sprawiedliwości oraz prawniczych korporacji zawodowych, analizować będą poszczególne funkcje postępowania karnego oraz ich wzajemne oddziaływanie. W czasie konferencji zostanie wręczona księga pamiątkowa prof. Januszowi Tylmanowi, wieloletniemu Kierownikowi Katedry Postępowania Karnego i Kryminalistyki WPiA UŁ, współtwórcy kodeksu postępowania karnego. Konferencji będzie towarzyszył Zjazd Katedr Postępowania Karnego. Obecność studentów zainteresowanych procesem karnym ma służyć integracji środowiska naukowego zajmującego się tą tematyką. Podczas konferencji omawiane będą również metody kształcenia

Multilingualizm w prawie rzymskim

Oferta dla studentów zainteresowanych historią prawa. Fundacja na rzecz Nauki Polskiej przygotowała stypendia dla przygotowujących prace magisterskie z dziedziny prawa rzymskiego. Uczestnikami konkursu mogą być studenci trzeciego lub czwartego roku prawa, którzy przygotowują lub zamierzają przygotować pracę magisterską powiązaną tematycznie z historią prawa rzymskiego i jego recepcją. Dwóch studentów, którzy zaproponują najciekawsze tematy prac, otrzyma stypendium w wysokości 1 tys. zł miesięcznie przez okres roku akademickiego 2011/2012. – Tematy prac powinny być dobrze sprecyzowane, mogą dotyczyć np. konkretnej instytucji prawnej lub jakiegoś specyficznego tekstu źródłowego. Bedzie oczywiście możliwość modyfikowania tematu w trakcie stypendium – mówi dr Anna Plisecka z Uniwersytetu

O własności intelektualnej w pracach naukowych

Prawo własności intelektualnej to jedna z najszybciej rozwijających się dziedzin prawa. Świadczy o tym m.in. zainteresowanie konkursem Urzędu Patentowego na najlepszą pracę naukową. W tym roku Urząd Patentowy RP organizuje już dziewiątą edycję konkursu na najlepszą rozprawę habilitacyjną i doktorską oraz pracę magisterską lub studencką. Celem organizatorów jest promocja w środowisku naukowym szeroko rozumianego zagadnienia własności intelektualnej, w tym również marketingu i zarządzania prawami wyłącznymi. Termin przyjmowania zgłoszeń mija 14 października 2011 r., należy je przesyłać na adres Urzędu Patentowego RP. Do pracy studenckiej należy załączyć opinię pracownika naukowego uczelni, zaś do pracy magisterskiej, rozprawy habilitacyjnej oraz doktorskiej – jej

Tagi: