Wymiar jawności

Jacek Dubois

Dotychczas sędzia był dla stron postacią całkowicie anonimową. Jawność oświadczeń majątkowych spowoduje, że zainteresowani uzyskają wgląd w jego życie osobiste. Osłabiona zostanie powaga urzędu, osłabione może zostać bezpieczeństwo samego sędziego. Pytanie o granice prywatności powraca przy próbach nałożenia na obywateli kolejnych obowiązków informacyjnych. Współczesna technika doprowadziła do tego, że nasze życie może być równie kontrolowane, jak bohaterów telewizyjnych reality shows. Dlatego coraz częściej opowiadam się za zachowaniem resztek prywatności, niż sprzyjam pomysłom, które – w imię zasady przejrzystości – wystawiają nas na widok publiczny. Ocierającym się o groteskę był przed laty pomysł autorstwa Grzegorz Kołodki, który zamierzał przeprowadzić powszechny spis

Tagi: , ,

Mały wielki sąd

Teresa Romer

Koszty utrzymania niewielkich sądów być może bywają wyższe niż sądów z większych miast. Rzecz w tym, że na problem znoszenia „małych sądów” nie można patrzeć wyłącznie przez pryzmat ekonomii. Ważniejszy jest tu pryzmat potrzeb społecznych. Pomysł Ministerstwa Sprawiedliwości zastąpienia „małych sądów” wydziałami zamiejscowymi sądów większych raczej nie wzbudził powszechnego entuzjazmu w środowisku. Również podczas pierwszej debaty z cyklu „Okrągły Stół dla sądownictwa”, zorganizowanej w lutym tego roku, padło wiele argumentów przeciwnych tej koncepcji. Tylko pozornie może się wydawać, że „małe” sądy nie mają racji bytu. Na cel ich istnienia należy jednak spojrzeć nie tylko przez pryzmat kosztów ich utrzymania, ale

Tagi: , , , ,

Tam musi być jakaś cywilizacja…

Jolanta Budzowska

Na aplikacjach kształci się dziś niewiele mniej osób, niż jest czynnych adwokatów i radców. To znak, że drzwi do zawodu profesjonalnego pełnomocnika trzeba zacząć przymykać i zatroszczyć się o praktyczny wymiar szkolenia aplikantów – pisze radca prawny Jolanta Budzowska. Tytuł mojego artykułu, zaczerpnięty oczywiście z „Seksmisji”, oddaje atmosferę miejsca, w którym znaleźliśmy się w dyskusji nad koniecznością „otwierania” rynku komercyjnych usług prawniczych, trwającej przecież już od dobrej dekady. Mam wrażenie, że znaczna część zwolenników teorii „otwarcia” wychodzi z założenia, że wszyscy, którzy kończą wydziały prawa, powinni mieć możliwość wykonywania jednego z kwalifikowanych zawodów prawniczych. Założenie błędne, bo absolwenci żadnego innego

Tagi: ,

Wykreślić art. 212 k.k.!

Ireneusz C. Kamiński

Posługiwanie się art. 212 k.k. prowadzi do przegranych Polski przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka. Co więcej, osoby zniesławione mają do dyspozycji wystarczające środki cywilne służące dochodzeniu swoich praw – pisze profesor Ireneusz C. Kamiński. Z 21 dotychczasowych wyroków, jakie zapadły w polskich sprawach na podstawie chroniącego swobodę wypowiedzi art. 10 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, tylko czterokrotnie Polska wybroniła dokonaną ingerencję. Pięć przegranych polskiego państwa dotyczyło wyroków wydanych na mocy art. 212 obecnie obowiązującego k.k. (Dąbrowski v. Polsce, Długołęcki v. Polsce, Kurłowicz v. Polsce) bądź poprzedzającego go art. 178 k.k. z 1969 r. (Malisiewicz-Gąsior v. Polsce, Sokołowski v. Polsce). Co ważne,

Tagi: , , ,

Zarządzanie zamiast administrowania

Jakub Michalski

Czy nadzór nad sądownictwem oparty na znanych z korporacji rozwiązaniach menadżerskich możliwy jest do wprowadzenia w warunkach niezależności i niezawisłości? Przykład państw europejskich pokazuje, że tak – pisze Jakub Michalski, ekspert w MS. We wrześniu 2011 r. Prezydent RP podpisał nowelizację ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych (dalej: u.s.p). Od tego czasu obserwujemy wzmożoną dyskusję medialną nad nowym modelem nadzoru, organizacji i zarządzania sądami. Doczekaliśmy się już także pierwszego wniosku o zbadanie zgodności zapisów ustawy z Konstytucją (w tej sprawie do Trybunału wystąpiła Krajowa Rada Sądownictwa). Wspomniana dyskusja zdaje się jednak dotyczyć wszystkiego, tylko nie zapisanych w u.s.p. nowych mechanizmów

Tagi: , , ,

Służba w czasie kryzysu

Jarosław Gowin - Minister Sprawiedliwości

Jestem przekonany, że zamrożenie sędziowskich wynagrodzeń okaże się koniecznością przejściową. Będę zabiegał u Premiera oraz Ministra Finansów, by jak najszybciej rząd mógł wywiązać się z danej dwa lata temu obietnicy – pisze Minister Sprawiedliwości Jarosław Gowin. Wielokrotnie zapewniałem o szacunku, jakim darzę osoby czyniące sprawiedliwość. Mam dla ich ciężkiej i odpowiedzialnej pracy olbrzymie uznanie. Jednocześnie, obejmując funkcję Ministra Sprawiedliwości w rządzie doby spowolnienia gospodarczego, miałem pełną świadomość konieczności akceptacji decyzji trudnych, w tym naruszających kluczowe interesy silnych grup zawodowych. Jedną z takich decyzji było zamrożenie waloryzacji uposażeń sędziowskich. Jestem przekonany, że ta akceptacja była moralnym wyzwaniem dla wszystkich członków rządu.

Tagi: , , , ,

Aplikant ma głos

Uczestnicy egzaminu wstępnego na aplikację radcowską, Warszawa, wrzesień 2010 r.

Czym się martwią, co im przeszkadza, co chcieliby zmienić w szkoleniach przygotowujących do wykonywania zawodu? Oto postulaty aplikantów adwokackich i radcowskich, którzy niebawem będą stawiać pierwsze kroki na rynku komercyjnych usług prawniczych. Pochodzą z trzech dużych miast, różnią ich plany na przyszłość i warunki obecnego zatrudnienia. Aplikantka radcowska z Warszawy (II rok) pracuje na etacie w dużej warszawskiej instytucji. Kilka razy w miesiącu uczestniczy w spotkaniach organizowanych przez patrona, który prowadzi własną kancelarię. Aplikantka adwokacka z Krakowa (II rok) utrzymuje się z pracy prawnika w jednej z krakowskich kancelarii, gdzie pobiera symboliczne wynagrodzenie. W przyszłości chciałaby rozpocząć praktykę wspólnie z

Tagi: , ,

Studia dla profesjonalistów

Studia podyplomowe

Minęły czasy, w których edukacja sędziów, prokuratorów, adwokatów czy radców prawnych kończyła się wraz z egzaminem zawodowym. Dziś kształcenie przez całą ścieżkę kariery jest nie tylko obowiązkowe, ale i konieczne. Dlatego coraz więcej prawników decyduje się na studia podyplomowe. Oferta „podyplomówek” adresowanych do prawników z roku na rok staje się coraz bogatsza. Praktycy mogą wybierać nie tylko spośród specjalistycznych studiów tematycznych poszerzających wiedzę w konkretnych dziedzinach prawa, ale również spośród studiów, które rozwijają praktyczne umiejętności pomocne w realizowaniu codziennych obowiązków zawodowych, choćby programy o profilu psychologicznym czy menadżerskim. Obok tradycyjnych studiów podyplomowych, coraz więcej prawników z Polski decyduje się również

Strasburg o ochronie najmłodszych

Przemoc wobec dzieci

Państwo, zgodnie ze standardami Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, musi wywiązywać się z szeregu obowiązków pozytywnych odnośnie zapobiegania przemocy wobec dzieci – szczególnie przemocy, do której dochodzi w zaciszu domowego ogniska. Jak Trybunał ujmuje tę problematykę w swoich orzeczeniach? Niestety, media w Polsce wciąż informują o przypadkach stosowania przemocy wobec dzieci, zwłaszcza przez osoby wobec nich najbliższe. Czy w tych przypadkach może aktualizować się odpowiedzialność państwa związana z ewentualnym naruszeniem przez nie postanowień Europejskiej Konwencji Praw Człowieka? Odpowiedź jest oczywiście twierdząca. Podobnie jak w przypadku innych form przemocy domowej, w tego typu sytuacjach możemy mieć do czynienia z odpowiedzialnością za naruszenie

Tagi: , ,

Trudny świadek: dziecko

Świadek - dziecko

O czym należy pamiętać przesłuchując dziecko? W jakim okresie rozwojowym małoletni świadek może złożyć wiarygodne zeznania? Na jakie prawa i obowiązki dzieci przesłuchujący winien być szczególnie wrażliwy? Oto porady biegłych psychologów. Udział dzieci w postępowaniach sądowych od dawna jest przedmiotem zainteresowania zarówno prawników, jak również specjalistów z dziedziny psychologii i pedagogiki. W ostatnich latach podejmowane są liczne inicjatywy, które mają na celu zminimalizowanie ewentualnych negatywnych skutków występowania dziecka w roli świadka oraz ochronę jego praw. Efektem tych działań są m.in. sukcesywne zmiany ustawodawcze określające np. warunki przesłuchania małoletnich ofiar przestępstw przeciwko wolności, seksualności i obyczajności oraz przeciwko rodzinie i opiece. Biorąc

Tagi: , , ,

Język sali sądowej: zasady komunikacji

Język na sali sądowej

Jak sprawić, by wypowiedzi sędziego były jak najbardziej zrozumiałe dla stron procesu? Jak w warunkach hierarchiczności, rytualności i nierównorzędności osiągnąć postulat skutecznej komunikacji? Z bardzo wielu stron i od wielu różnego rodzaju specjalistów słychać narzekania na to, że sędziowie, prokuratorzy, adwokaci czy pełnomocnicy, a także sami podsądni, nie umieją komunikować się interpersonalnie i asertywnie w trakcie rozprawy. Że nie istnieje prawdziwy kontakt między uczestnikami procesu. Że taka komunikacja jest hierarchiczna i rytualna, a nie równorzędna i spontaniczna. Patrząc na ten problem z perspektywy różnorodnych teorii komunikacyjnych, przyglądając się specyfice pełnionych przez prawników i pozostałych uczestników procesu funkcji w sali rozpraw,

Tagi: , ,

Cechy dobrego szefa

Szef, przełożony

Sędzia to pracownik specyficzny. Pracuje niezawiśle, indywidualnie, zadaniowo. Wymaga więc specyficznego przełożonego – minimalnie ingerującego w sędziowskie obowiązki, budującego relację szef-podwładny opartą na dużym zaufaniu. Pobieżny przegląd aktualnego stanu prawnego obrazuje, że sędziowie nie mają realnego wpływu na wybór swoich przełożonych – prezesów, wiceprezesów, przewodniczących wydziałów. W Polsce zarządzanie sądami jest ściśle scentralizowane w rękach władzy wykonawczej. Brak jest też formalnoprawnych kryteriów decydujących o wyborze na funkcje przełożonych. Dodatkowo, w sądach wyższego szczebla udział organów samorządowych w zarządzaniu jednostkami jest iluzoryczny, gdyż opiniowanie przez te organy osób do objęcia funkcji kierowniczych nie daje żadnego wpływu na wybór konkretnej osoby. Istniejący

Tagi: , , ,

Obywatel wystawia ocenę

Siedziba Sądu Okręgowego w Słupsku

W Sądzie Okręgowym w Słupsku jako jednym z pierwszych w Polsce odważono się zapytać petentów o opinie na temat jakości świadczonych usług oraz obsługi interesantów. Otrzymane oceny wykorzystywane są do poprawy funkcjonowania sądu oraz motywowania urzędników sądowych do lepszej pracy. Na pomysł rodem z korporacji sędzia Dariusz Dumanowski, prezes Sądu Okręgowego w Słupsku, wpadł trzy lata temu, uczestnicząc w studiach podyplomowych z zarządzania zasobami ludzkimi organizowanych przez Krajową Szkołę Sądownictwa i Prokuratury oraz SGH. – Początkowo sceptycznie oceniałem prezentowane tam rozwiązania czysto korporacyjne. Spierałem się, że w sądzie to się nie sprawdzi. Ale zmieniłem zdanie – opowiada sędzia Dumanowski. Do

Tagi: , ,

Od legislacji do deregulacji

Michał Królikowski - Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości

O dostępie do zawodów prawniczych, mankamentach procesu legislacyjnego oraz nowych standardach tworzenia prawa w resorcie rozmawiamy z Podsekretarzem Stanu Michałem Królikowskim, nadzorującym w Ministerstwie Sprawiedliwości m.in. departamenty legislacyjny i zawodów prawniczych. – Co w warunkach Ministerstwa Sprawiedliwości oznacza termin „deregulacja”? – Na deregulację, tak jak ja ją rozumiem, składają się dwa zasadnicze elementy związane z uwolnieniem przestrzeni gospodarczej. Z jednej strony mówimy o poszerzeniu dostępu do zawodów, do których był on dotychczas bezzasadnie reglamentowany. Z drugiej, we współpracy z innymi resortami, pracujemy nad projektami modyfikującymi procedury powstawania podmiotów gospodarczych. Chodzi tu zwłaszcza o tzw. projekt jednego okienka dla osób zakładających

Tagi: , , , , , , ,

Sądy informatycznie zarządzane

System zarządzania kadrami, informatyzacja sądownictwa

Polskie sądownictwo czeka rewolucja w sposobie zarządzania finansami i kadrami. Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad wdrożeniem zintegrowanego systemu informatycznego, dzięki któremu możliwy będzie szybki wgląd do danych pomocnych przy podejmowaniu strategicznych decyzji. W sierpniu 2011 r. przedstawiciele Ministerstwa Sprawiedliwości podpisali (z firmą S&T Services Polska) umowę na budowę oraz wdrożenie zintegrowanego systemu informatycznego rachunkowości i zarządzania kadrami w sądach powszechnych i Ministerstwie Sprawiedliwości. Powstaje on na bazie systemu SAP – światowego lidera na rynku dostawców rozwiązań informatycznych m.in dla sektora publicznego. Z podobnego systemu korzystają już Kancelaria Sejmu czy Urząd m. st. Warszawy. Na podstawie doświadczeń tych instytucji przyjęto, że ok.

Tagi: , ,