Kurator procesowy dla małoletniego pokrzywdzonego

19. kurator procesowy_fmt

Janusz Korczak w pracy „Jak kochać dziecko” pisał, że dziecko jest cudzoziemcem, nie rozumie języka, nie zna praw i zwyczajów. Potrzebny mu przewodnik. Jeśli przełożyć tę myśl na grunt postępowania karnego, przewodnika potrzeba mu zwłaszcza, gdy oskarżonym o popełnienie czynu na szkodę dziecka jest jedno z jego rodziców. Dziecko nie zna języka, w którym prowadzone są procedury sądowe, nie rozumie ich, nie wie, dlaczego musi brać w nich udział. Jego przewodnikiem w takich sytuacjach, przedstawicielem pokrzywdzonego dziecka, jest zwykle rodzic. Zgodnie bowiem z art. 51 § 2 k.p.k., jeśli pokrzywdzonym jest małoletni, jego prawa w procesie karnym wykonuje – co do zasady – przedstawiciel ustawowy. Istnieją jednak sytuacje, w których

Tagi: ,

Dowód z czynności operacyjno-rozpoznawczych w postępowaniu karnym

30. owoc zatrutego dr_fmt1

Prokuratorzy, mając na względzie zasadę legalizmu oraz zasadę trafnej reakcji karnej, dążą do wykorzystania wszelkich informacji zebranych w toku czynności operacyjno-rozpoznawczych, z kolei sądy niezwykle ostrożnie podchodzą do tego typu materiałów. Jakie są zasady dopuszczalności pozyskiwania informacji z czynności operacyjnych na użytek postępowania karnego, a następnie ich procesowego wykorzystania? Pojęcie czynności operacyjno-rozpoznawczych nie zostało zdefiniowane w aktualnie obowiązujących przepisach. Nie zmienia tego nawet fakt, że kompetencję do prowadzenia takich czynności przewidziano w przepisach aż dziewięciu ustaw regulujących zadania 11 służb, tj. policji, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Wywiadu Wojskowego, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Wywiadu Skarbowego, Żandarmerii Wojskowej, Służby Celnej oraz Biura

Tagi:

Biegli do reformy

14. biegli_OK_fmt

Rada Ministrów w marcu br. przyjęła, opracowane w Ministerstwie Sprawiedliwości, założenia do projektu ustawy o biegłych sądowych. W jaki sposób nowe zasady ustanawiania i weryfikacji biegłych mają szansę zwiększyć jakość przygotowywanych przez nich opinii? Wysoki poziom skomplikowania i profesjonalizacji obejmuje dziś praktycznie każdą dziedzinę aktywności ludzkiej – od wielomiliardowych transakcji finansowych, przez prowadzenie badań na tkankach, po kierowanie ruchem lotniczym. Właśnie z tego względu sąd, prokuratura, organ administracyjny czy wreszcie same strony postępowań potrzebują tzw. informacji specjalnych, wykraczających poza zakres ich wiedzy czy doświadczenia życiowego. Takich informacji dostarczają przede wszystkim opinie biegłych sądowych. Niejednokrotnie opinia biegłego staje się kluczowym elementem, na podstawie którego organ ją zamawiający podejmuje

Tagi:

Poznań uczy prawa

17. edukacyjna misja s_fmt

Prawie 7,3 tys. uczniów szkół ponadgimnazjalnych przeszkolonych przez 222 prawników, w większości sędziów – oto efekt lekcji przeprowadzonych w ostatnim roku w szkołach z obszaru właściwości apelacji poznańskiej. Działań pro bono, których celem jest uchronienie młodzieży przed zgubnymi skutkami nieznajomości prawa, a w szerszej perspektywie – idea edukacji prawnej społeczeństwa. Z  badań przeprowadzonych w 2009 r. przez TNS OBOP na zlecenie Krajowej Izby Radców Prawnych wynika, że większość Polaków nie posiada ani podstawowej wiedzy prawnej, ani nie zna zasad działania wymiaru sprawiedliwości. Znacząca część badanych nie odróżnia radcy prawnego od adwokata, a prawa cywilnego – od karnego. Blisko 30 proc. nie wie, co to jest pozew, natomiast 82 proc.

Tagi:

Książki prawnicze

43. Profilowanie krymi_fmt

Co roku wydawcy wprowadzają na polski rynek kilka tysięcy publikacji książkowych skierowanych do prawników. Są wśród nich zarówno pozycje nowe, jak i kolejne wydania uznanych tytułów. W tej rubryce przybliżamy tytuły, które ukazały się lub w najbliższym czasie ukażą na rynku wydawniczym. Z nadzieją, że omawiane publikacje staną się użyteczne w pracy Czytelnika.   Bogdan Lach – „Profilowanie kryminalistyczne”   Profilowanie nieznanych sprawców znalazło już swoje miejsce w masowej wyobraźni jako niezawodny klucz do tajemnicy najbardziej nawet skomplikowanych i mrocznych przestępstw. Takie zbeletryzowane i „hollywoodzkie” widzenie tej dziedziny wiedzy – wykorzystującej przede wszystkim psychologię, kryminologię i wiktymologię – czyni z niej obszar sekretny, dostępny tylko dla nielicznych. Bogdan

Tagi:

Nastolatek w roli arbitra? W stronę mediacji rówieśniczej

21 mediacja_fmt

Interes dziecka oraz obowiązujące przepisy wskazują, że próby rozwiązania konfliktu między nieletnimi należy podejmować już na wczesnym etapie, zanim spór zostanie przedstawiony organowi sądowemu. Podobnie, jeśli sprawa trafi do sądu nic nie stoi na przeszkodzie, by przekazać ją do mediacji szkole. Jak pokazują doświadczenia sądów lubelskich, najlepsze rezultaty dają mediacje prowadzone przez dziecięcych arbitrów. Wobec dziecka nie można stosować takich samych sankcji za przekroczenie norm prawnych, jak względem dorosłych. Dobro dziecka wymaga, aby cele wychowawcze eliminowały wolę represji za popełnione przez nieletniego czyny. Jak wskazuje art. 3 ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich z dnia 26 października 1982 r., w sprawie nieletniego należy kierować

Tagi:

Strasburg o wolności słowa

23. wolność słowa_fmt

Ingerencja w wolność słowa, chronioną w treści Artykułu 10 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, stanowiła już przedmiot analizy w „Na Wokandzie” w kontekście wypowiedzi dziennikarskiej. Warto pokusić się o próbę szerszego ujęcia tego zagadnienia oraz usystematyzowania mankamentów najczęściej wytykanych polskim sądom przez ETPCz. Pierwszy wyrok wydany przez Europejski Trybunał Praw Człowieka ze skargi przeciwko Polsce dotyczącej tej problematyki zapadł w 1999 r., w sprawie Janowski. Od tamtego czasu Trybunał wydał 28 wyroków, w których w sposób merytoryczny odniósł się do zarzutu pogwałcenia art. 10 Konwencji – czy to stwierdzając jego naruszenie, czy to wskazując, iż ingerencja w sferę swobody wypowiedzi była zgodna ze standardem konwencyjnym (w siedmiu rozstrzygnięciach). We wszystkich sprawach, w których

Tagi: ,

Gry medialne

27. gry medialne_fmt

Najskuteczniejszym sposobem na to, by prawnik mógł oddziaływać na opinię publiczną, na obecnych i przyszłych klientów, jest jego obecność w mediach. Współczesny wywiad telewizyjny czy dyskusja w studio bardziej przypominają jednak grę obfitującą w strategie, uniki oraz techniki manipulacyjne, niż swobodną wymianę poglądów. Jak z mediami grać, by wygrać? Skomplikowanie i wieloaspektowość współczesnej rzeczywistości powodują, że coraz częściej wiedza i opinie o świecie, uznawane poglądy i przyjmowane przez ludzi postawy odwołują się jedynie lub niemalże jedynie do treści przekazywanych przez media. Z reguły zresztą na opinię publiczną wpływają przede wszystkim media tabloidowe, ponieważ oferują odbiorcom rozrywkę, emocje i sensację – w przeciwieństwie do mediów „poważnych”, formułujących przekazy

Tagi: ,

Stracona szansa

53. Zoll OK_fmt

Rządowa wersja projektu nowelizacji części ogólnej k.k., w założeniu mająca wpłynąć na ograniczenie stosowania kar izolacyjnych wobec sprawców drobnych przestępstw, może przynieść skutki odwrotne do zakładanych. W sposób zasadniczy odbiega ona od propozycji Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego. Komisja Kodyfikacyjna kadencji 2009-2013 w dniu 5 listopada 2013 r. przekazała Ministrowi Sprawiedliwości projekt nowelizacji Kodeksu karnego. Już wtedy było oczywiste, że względy polityczne przemawiają za wstrzymaniem się w najbliższym czasie z nowelizacją części szczególnej kodeksu. Członkowie Komisji ze zrozumieniem odnieśli się do planu, by dalsze prace legislacyjne dotyczyły wyłącznie nowelizacji części ogólnej. Od tamtego czasu, do przyjęcia przez rząd 8 maja br. gotowego projektu nowelizacji,

Tagi:

Na wokandzie ETPCz

5. sedziowie1_fmt

Prezentujemy omówienie wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka wydanych od marca do maja 2014 r. – ze szczególnym uwzględnieniem orzeczeń zapadłych w sprawach przeciwko Polsce. Trybunał w Strasburgu we wspomnianym okresie wydał w sprawach polskich cztery wyroki. W pierwszym z nich, w sprawie Krasicki przeciwko Polsce, ETPCz nie dopatrzył się naruszenia gwarantowanego w Artykule 8 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka prawa do życia rodzinnego – w kontekście zarzucanego niewywiązania się przez państwo z obowiązku zapewnienia skarżącemu możliwości kontaktu z jego małoletnimi dziećmi. W drugim wyroku, w sprawie Tomaszewscy przeciwko Polsce, za sprzeczne z Artykułem 5 Konwencji (prawo do wolności i bezpieczeństwa osobistego) uznał pozbawienie skarżących wolności na posterunku policji. Pozostałe dwa wyroki dotyczyły zarzutu nadmiernej długości

Tagi: ,

Proces bez gospodarza

55. Krzysztof Sobczak _fmt

Dlaczego w Polsce, która osiągnęła w ostatnim ćwierćwieczu tak ogromny postęp we wszystkich dziedzinach, wyjaśnianie sprawy w sądach może trwać 8, 13 a nawet 18 lat? Powodem jest brak mechanizmu, w którym Temida widziałaby nie tylko działania podejmowane na danym etapie postępowania, ale też cały ciąg procesowych zdarzeń i społeczne ich skutki. Znany od lat – głównie z kronik sądowych, nie z ekranu telewizyjnego – film Henryka Dederki „Witajcie w życiu” został uwolniony po 18 latach. – Wstyd mi za wymiar sprawiedliwości – skomentował reżyser wydany 26 marca br. ostateczny wyrok sądu apelacyjnego w jego sprawie. Nie tylko ten obywatel ma powody do wstydu

Tagi:

Cywilna e-rewolucja

8. kodeks postępowani_fmt1

W Ministerstwie Sprawiedliwości trwają prace nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy – Kodeks cywilny, ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Ich zasadniczy cel to umożliwienie dalszej informatyzacji postępowań sądowych.  Projekt znajduje się obecnie w ostatniej fazie rządowego procesu legislacyjnego. Propozycje związane z informatyzacją postępowań odnoszą się do trzech zasadniczych zagadnień: formy czynności prawnych i postępowania dowodowego, elektronicznego biura podawczego w sądach oraz informatyzacji postępowania egzekucyjnego. Dokument i dokument elektroniczny W przepisach k.c. proponuje się wprowadzenie legalnej definicji dokumentu. Obejmie ona zarówno dokumenty w postaci tradycyjnej („papierowej”), jak też dokumenty elektroniczne. Towarzyszy temu liberalizacja przepisów dotyczących formy czynności prawnej. Obok znanych już dotychczas form czynności prawnych, proponuje

Tagi:

Prokuratorzy, porozmawiajmy

32. Dubois OK_fmt

Nowelizacja procedury karnej to historycznie największa szansa prokuratury, by się unowocześnić. Więc zamiast przyjmować postawy płaczek oczekujących na pogrzeb prokuratury, oskarżyciele powinni znaleźć skuteczny pomysł na ewolucję swojej instytucji. Jeśli chcemy sprowokować dyskusję, to najlepiej trochę rozzłościć liderów prowokowanej grupy i poskakać po ich ambicjach. W felietonie „Popłoch w prokuraturze” w „Na wokandzie” sprzed pół roku napisałem, że oskarżyciele obawiają się nadchodzących zmian procedury karnej, krytykując przy tym wypowiedzi prokuratora Jacka Skały. Najprostszy sposób okazał się skuteczny. Natychmiast zareagował… prokurator Tomasz Salwa, jego kolega ze związku zawodowego i opublikował w ostatnim wydaniu kwartalnika swoją polemikę. Dziękuję Panu. Dotychczas miałem okazję wymieniać poglądy z kolegami prokuratorami na temat

Tagi:

Sąd bardziej cyfrowy

10. e-biuro podawcze_fmt

Czas uzyskania informacji o doręczeniu sądowej korespondencji będzie przeciętnie o dwa tygodnie krótszy niż obecnie. Taki efekt już wkrótce przyniesie wprowadzenie systemu elektronicznego potwierdzania odbioru przesyłek. To jeden z projektów informatycznych, nad którymi pracuje Ministerstwo Sprawiedliwości. Wszystkie zmierzają do tego, by sądy dostosować do pracy na elektronicznych dokumentach. Funkcjonowanie lubelskiego e-sadu, elektronizacja ksiąg wieczystych, nowe e-usługi w Krajowym Rejestrze Karnym, budowa jednego Portalu Informacyjnego Sądownictwa czy e-protokół – to tylko niektóre przykłady procesu informatyzacji sądów prowadzonego przez Ministerstwo Sprawiedliwości. Kolejnym jego etapem będzie Elektroniczne Potwierdzenie Odbioru, docelowym – budowa i wdrożenie scentralizowanego systemu zarządzania sprawami sądowymi Casus. Ten drugi projekt, którego koszt szacuje się

Tagi: ,

IT w sądach Korony

Witold Pawlak

Widok sędziego z laptopem umożliwiającym wgląd w e-dokumenty z akt czy zapisy audio z rozpraw jest już codziennością. Przyszłość brytyjskich sądów to procesy, w których praca „na papierze” zostanie zredukowana do minimum – pisze sędzia. Pamiętam reportaż telewizyjny z Polski sprzed roku, w którym relacjonowano przebieg procesu w głośniej sprawie dotyczącej zabójstwa generała Papały. Orzekający w tej sprawie byli niemal niewidoczni, zasłonięci stosami akt, w równym rzędzie ułożonymi na stole sędziowskim. Ten obraz skojarzył mi się z książką „Bleak House” Karola Dickensa, której akcja osnuta jest wokół sądowego sporu toczonego pomiędzy członkami jednej rodziny. Spór ten, ze względu na odwlekające się jego zakończenie, doprowadził do bankructwa

Tagi: